22 ژانويه 2003 - 


کنفرانس مطبوعاتی کيومرث درکشيده و تقی رحمانی


در شرايطی که هر روز به آمار روزنامه های توقيف شده افزوده می شود و روند دستگيری روزنامه نگاران همچنان ادامه دارد، دوشنبه 20 ژانويه گزارشگران بدون مرز با دعوت از دو روزنامه نگار ايرانی کيومرث درکشيده سردبير مجله ی فرهنگ توسعه و تقی رحمانی روزنامه نگار مجله ی توقيف شده ی ايران فردا، کنفرانس مطبوعاتی را در دفتر مرکزی سازمان در پاريس برگزار نمود.

در آغاز روبرت مئنار دبير اول گزارشگران بدون مرز با خوش آمد گوئی به خبرنگاران حاضر، خطاب به دو روزنامه نگار ايرانی گقت: بسيار خرسنديم که امروز شما را در اينجا می بينيم، من گمان نمی کنم که نيازی به معرفی شما باشد، تقی رحمانی 12 سال از عمرش را در زندان گذرانده و با اينکه گويا حکم سنگينی در انتطار ا وست می خواهد به کشورش باز گردد، من شجاعت شما را تحسين می کنم، کمتر کسی را می توان يافت که اينگونه با خطر دستگيری و عواقب آن روبرو باشد و اين خطر را بپذيرد و برای دفاع از آزادی بيان، خواهان بازگشت به کشورش شود. کيومرث درکشيده سر دبير مجله ايست که با تهديد های فراوان مواجهه شده است واز ايران گريخته است، پيش از اين دو همکار اين مجله محمد مختاری و محمد جعفر پوينده نيز به فتل رسيده اند. در همينجا بايد بگويم که در حال حاضر ده روزنامه نگار ايرانی در زندان بسر می برند و ده ها تن از روزنامه نگاران ايرانی تحت پيگرد قضايي قرار گرفته اند که خطر دستگيری تهديدشان می کند، آن تعداد از روزنامه نگارانی نيزکه آزاد شده اند با سپردن وقيقه های بسيار سنگين است و هنوز مشکلات عديده و خطراتی آنها را تهديد میکند. بنا به آمار ما از سال 79 به اينسو تقريبا هر هفته يک روزنامه در ايران توقيف شده است و در اثر اين توقيف و تعطيل کردن ها نزديک به دو هزار نفر ازروزنامه نگار و کارکنان مطبوعات بيکار شده اند. در آخر بايد اضافه کنم که عليرغم تقاضا های متعدد از سوی گرارشگران بدون مرز برای رفتن به ايران و قول و قرار های مساعد سفرای متعددی ايران در فرانسه، هنوز از صدور ويزا برای سفر ما به ايران و بررسی وضعيت مطبوعات از نزديک خوداری می شود.

کيومرث درکشيده سردبير مجله ی فرهنگ توسعه، سخنان خود را " با تشکر از حمايت گرارشگران بدون مرز ازآزادی مطبوعات و روزنامه نگاران ايران" آغاز نمود. سپس با تاکيد بر تاثيرات فزاينده ی روزنامه نگاران در روند پيشرفت دمکراسی در ايران، به ويژه در بعد از دو خرداد به تاريخچه ای از سه جريان عمده در مطبوعاتی قبل از دو خرداد، " جريان نوگرايان دينی ، ملی مذهبی ها و لائيک ها" اشاره نمود " که هر کدام از اين جريانات نيز نشريات خاص خود را داشته اند، به طور عمده اين سه جريان را مجلات کيان، ايران فردا و فرهنگ توسعه نمايندگی می کردند". وی از رضا تهرانی بعنوان گرداننده اصلی مجله ی کيان و رضا عليجانی سردبير ايران فردا ياد نمود و يکی ازدلايل مورد اقبال و توجه قرار گرفتن اين دومجله به ويژه در ميان دانشجويان را حاصل هدايت و نقش اين دو روزنامه نگار خواند. کيومرث درکشيده فرهنگ توسعه را بعنوان مجله ای با مواضع لائيک معرفی نمود که" سعی مي کرد به انعکاس نطرات نويسندگان لائيک بپردازد" و چهره های معروف لائيک نيز چون ناصر زرافشان، محمد مختاری، محمد جعفر پوينده ، فريبرز رئيس دانا، علی اشرف درويشيان و... با اين مجله همکاری می کردند،" اما مجله تنها به مسائل لائيک ها توجه نمیکرد " که سعی داشت پل رابطی ميان نوگرايان دينی ، ملی مذهبی ها و لائيک های داخل کشور هم باشد، خط مشی اصلی اين بود که نيروهائی که می توانند جريان دمکراتيک را در کشور به پيش برند به هم نزديک کند". از اين رو صفحات مجله به روی همه ی اين نيروها گشوده بود، چاپ مقالات از رضا عليجانی، تقی رحمانی، عبداکريم سروش، سعيد حجاريان، همکاری با اکبر گنجی و...در اين راستا بود. " اين تلاش ما از چشم مقامات امنيتی بدور نماند و باعث فشار های بسياری بر ما شد". کيومرث درکشيده در ادامه سخنان خود اضافه نمود: "که در پی اين وضعيت دو تن از شريف ترين نويسندگان ما محمد مختاری، محمد جعفر پوينده در جريان قتل های زنجيره ای جان باخنتد"، وی از تلاش های محمد مختاری و محمد جعفر پوينده در عرصه های نقد فرهنگی و تاريخ و چپ ارتدکس ياد نمود و اضافه نمود که "يکی از حساسيت های رژيم به نزديکی مجله با کانون نويسندگان ايران بود که بخش از هيئت دبيران آن با مجله همکاری می کردند". وی کانون نويسندگان ايران را "قديمی ترين نهاد مستقل و دمکراتيک در ايران" خواند و در اين باره انتشار ويژه نامه ی کانون نويسندگان را حمايت انتقادی مجله در رابطه با کانون نويسندگان برای گشودن بيشتر به سوی نويسندگان دانست. در اين باره به احضار محمد جعفر پوينده به دادگاه انقلاب پس از انتشار اين ويژه نامه که در آن با وی نيز مصاحبه شده بود، اشاره نمود و کشته شدن وی را بدون ارتباط با سخنان شجاعانه ی وی در دفاع از آزادی انديشه و بيان ندانست.

تقی رحمانی روزنامه نگار مجله توقيف شده ی ايران قردا در آغاز با تشکر از حضور روزنامه نگاران "برای شنيدن درددل های همکاران ايرانی خود" سخنان اش را چنين آغاز نمود: "روند دمکراتيک نمودن جامعه بر دو اصل استوار است: آزادی بيان و تشکيل نهادهای صنفی و سياسی مستقل از حاکميت، اگر کشوری به اين دو اصل دست يابد، وارد مرحله آزادی ودمکراسی می شود، در جامعه ی ما روند دمکراتيک نمودن حامعه با روند مدرن کردن آن هماهنگ نبوده از انقلاب مشروطه به اينسوی هر دولتی که شکل گرفته است، با اصطلاحی که شايد علمی نباشد "شبه "مدرن بوده است". وی اين امر را مشکل تقريبا تمامی جوامع جهان سومی خواند و تاکيد نمود" تا اين دو اصل متحقق نشوند جامعه ما وارد دمکراسی نخواهد شد. در همين جا ست که آزادی بيان که بخش عظيم آن در جامعه ما با آزادی مطبوعات متبلور می شود اصلی مهم تلقی می شود، مطبوعات که از اهرم های عمومی جامعه ما هستند در دوره هايی که جنبش اجتماعی در ايران شکل گرفته است نقش فعالی داشته اند". وی در بخش ديگری از سخنان خود گفت" در جريان روند تحولطلبی جديد دو جريان بيشتر از همه هزينه پرداختند جنبش دانشجوئی و مطبوعات، مطبوعات فراتر از توان و حتا فراتر از وظایف خود در ايران انجام وظيفه کردند" وی در باره ی وضعيت مطبوعات همچنين اضافه نمود:" در شرايط فقدان نهادهای مدنی قدرتمند مطبوعات تنها وسيله ارتباطی هستند که در عين حال تحت فشار هم قرار می گيرند. در فاصله سالهای 1376 تا 1379 در تهران و چندين شهر بزرگ ايران مردم در برابر دکه های روزنامه فروشی برای خريد روزنامه صف می بستند جون احساس می کردند که مطبوعات بخشی از حقايق را منعکس می کنند، اين شور و حال از 1379 کمتر شده است ولی هنوز وجود دارد، باز هم مردم در برابر دکه های روزنامه فروشی جمع می شوند و سعی می کنند که در لابلای تيتر ها که بسيار هم محافظه کارانه شده اندف حقايق را دريابند. از 1368 تا 1376 بيشتر مجلات بودند که روشنفکران را مخاطب خود قرار می دادند و در تيراژ محدود، ولی بعد از دوم خرداد روزنامه ها اين پيام را به بيان ساده تری به درون اقشار متنوع تری بردند. امروز با تمام فشار هایی که به مطبوعات وارد آمده ما به حالت قبل از دوم خرداد بر نگشته ايم و بدين خاطر نيست که اقتدارگرايان نمی خواهند چنين وضعی به وجود آيد، جناح اقتدارگرا می خواهد مطبوعات که کانال ارتباطی مردم است با نخبه گان جامعه کند ودر اين سمت هم می تازد، در توقيف روزنامه نوروز که قرار بود در 4 بهمن منتشر شود اين استراتژی خود را نشان می دهد". تقی رحمانی در ادامه سخنان خود به اين نکته اشاره کرد که "هرچند مطبوعات به شرايط پيش از دو خرداد بازنگشته است، اما بشدت تحت فشار قرار گرفته است و برای بسته نشدن ناچاراند بخش عظيمی از ديدگاه های خود را محتاطانه تر بيان کنند ، امروز آزادی بيان در ايران با پرداخت هزينه فراوانی همراه است".

در پايان کيومرث درکشيده و تقی رحمانی به پرسش های خبرنگاران حاضر پاسخ دادند.




fontsizeup fontsizedown impression




گزارشگران بدون مرز انجمن بين المللي دفاع از آزادی مطبوعات و از روزنامه نگاران زنداني بر مبنای اصل ١٩ اعلاميه جهانی حقوق بشر است

تماس با گزارشگران بدون مرز